काठमाडौं । पछिल्लो समय व्यस्त जीवनशैली, मानसिक तनाव र अस्वस्थ खानपानका कारण मानिसहरू विभिन्न स्वास्थ्य समस्याबाट ग्रसित भइरहेका छन् । यस्ता समस्याबाट बच्न दैनिक योग अभ्यास प्रभावकारी माध्यम बन्न सक्ने भन्दै स्वास्थ्य तथा वैज्ञानिक अनुसन्धानकर्ताहरूले यसको महत्त्व औँल्याएका छन् ।
योग केवल शारीरिक व्यायाम मात्र नभई मानसिक सन्तुलन, भावनात्मक नियन्त्रण र समग्र स्वास्थ्य सुधारसँग जोडिएको अभ्यास भएको विज्ञहरूको भनाइ छ । विभिन्न अन्तर्राष्ट्रिय अनुसन्धानले नियमित योग अभ्यासले मुटुरोग, उच्च रक्तचाप, मधुमेह, तनाव तथा निद्रासम्बन्धी समस्या कम गर्न सहयोग गर्ने देखाएका छन् ।

विश्व स्वास्थ्य संगठन का अनुसार नियमित शारीरिक गतिविधिले मानसिक स्वास्थ्य सुधार गर्न महत्त्वपूर्ण भूमिका खेल्छ । योगले शरीरको लचकता बढाउनुका साथै मांसपेशी बलियो बनाउन मद्दत गर्ने बताइएको छ ।
अमेरिकाको हार्वर्ड मेडिकल स्कुल सँग सम्बन्धित केही अनुसन्धानकर्ताले योगले तनाव हार्मोन ‘कोर्टिसोल’ को मात्रा घटाउन सहयोग गर्ने निष्कर्ष सार्वजनिक गरेका छन् । उनीहरूका अनुसार दैनिक २० देखि ३० मिनेटसम्म योग गर्दा ध्यान केन्द्रित गर्ने क्षमता बढ्ने, चिन्ता कम हुने र निद्राको गुणस्तर सुधार हुने देखिएको छ ।
नेपालका योग प्रशिक्षकहरूका अनुसार बिहानको समयमा गरिने प्राणायाम, ध्यान र हल्का आसनहरूले दिनभर शरीरलाई ऊर्जावान बनाइराख्न सहयोग गर्छ । विशेषगरी कार्यालयमा लामो समय बस्ने, विद्यार्थी तथा ज्येष्ठ नागरिकका लागि योग उपयोगी मानिन्छ ।

अनुसन्धानकर्ताहरूका अनुसार दैनिक जीवनमा योगलाई समावेश गर्न सके मानसिक शान्ति, सकारात्मक सोच र स्वस्थ जीवनशैली प्रवर्द्धनमा ठूलो सहयोग पुग्न सक्छ ।