काभ्रेपलाञ्चोक । काभ्रेपलाञ्चोक जिल्लाका अव्यवस्थित बसोबासीलाई जग्गा उपलब्ध गराउने प्रक्रिया सुस्त हुँदा हजारौँ परिवार अन्योलमा परेका छन्। लामो समयदेखि जग्गाको स्वामित्व प्राप्त गर्ने आशामा रहेका स्थानीयवासी सरकारी प्रक्रिया र प्रशासनिक ढिलाइका कारण समस्यामा परेका हुन्।
जिल्लामा भूमिहीन दलित, भूमिहीन सुकुम्बासी तथा अव्यवस्थित बसोबासीको समस्या समाधानका लागि निवेदन संकलन र विवरण प्रविष्टिको काम भए पनि जग्गा वितरणको प्रक्रिया अपेक्षाअनुसार अघि बढ्न सकेको छैन।
काभ्रेमा यसअघि संकलित विवरणअनुसार भूमिहीन दलित, भूमिहीन सुकुम्बासी र अव्यवस्थित बसोबासी गरी हजारौँ परिवारले जग्गा प्राप्तिका लागि निवेदन दिएका छन्। उनीहरू लामो समयदेखि बसोबास गर्दै आएको जग्गाको कानुनी स्वामित्व प्राप्त गर्ने प्रतीक्षामा छन्।
भूमि समस्या समाधानका लागि सरकारले विभिन्न समयमा आयोग तथा समिति गठन गर्दै आए पनि प्रक्रिया टुंगोमा पुग्न नसक्दा स्थानीयवासीले समस्या भोग्दै आएका छन्।
जग्गाको नापजाँच, कित्ताकाट, स्वामित्वको प्रमाणिकरण, स्थानीय तहसँगको समन्वय तथा कानुनी प्रक्रियामा देखिएका जटिलताले जग्गा वितरणमा ढिलाइ भएको बताइएको छ।
त्यस्तै, अव्यवस्थित बसोबासीको विवरण प्रमाणीकरण र जग्गाको वर्गीकरणसम्बन्धी काममा समेत समस्या देखिएको छ। आवश्यक प्रक्रिया पूरा हुन नसक्दा कतिपय परिवारले वर्षौंदेखि बसोबास गर्दै आएको जग्गाको स्वामित्व पाउन सकेका छैनन्।
स्थानीयवासीले सरकारले पटकपटक जग्गा उपलब्ध गराउने आश्वासन दिए पनि व्यवहारमा कार्यान्वयन हुन नसकेको गुनासो गरेका छन्। उनीहरूले जग्गाको समस्या छिटो समाधान गरी लालपुर्जा वितरणको प्रक्रिया अघि बढाउन माग गरेका छन्।
भूमि समस्या समाधानका लागि सरकारले कानुनी तथा प्रशासनिक व्यवस्था मिलाए पनि वास्तविक लाभग्राहीको पहिचान, विवादित जग्गाको व्यवस्थापन र स्थानीय तहसँगको समन्वय प्रभावकारी बनाउनुपर्ने देखिएको छ।
जग्गाको स्वामित्व नहुँदा नागरिकलाई घर निर्माण, बैंकिङ कारोबार तथा अन्य आर्थिक गतिविधिमा समेत कठिनाइ हुने गरेको छ। त्यसैले अव्यवस्थित बसोबासीको समस्या समाधानलाई प्राथमिकतामा राख्नुपर्ने स्थानीयको माग छ।